Najczęstszym powodem tworzenia i używania pliku category-x.php jest potrzeba wykluczenia postów należących do danej kategorii z wyświetlania ich na stronie głównej. Na przykład gdy chcemy, by posty z kategorii „specjalne” były widoczne tylko po wejściu na tą kategorię, ale nie na stronie głównej.
Najpierw trzeba utworzyć sam plik. Kopiujemy zawartość index.php (z folderu ze skórką, której używamy) do edytora i zachowujemy jako category-x.php, gdzie x to ID kategorii „specjalne”. Następnie wrzucamy ten plik do folderu skórki, której używamy. Teraz w pliku index.php tuż pod <?php if ( have_posts() ) : while ( have_posts() ) : the_post(); ?> trzeba dodać <?php if (in_category('x')) continue; ?>. I to wszystko. Żaden wpis z kategorii “specjalne” nie pokaże się już na stronie głównej ;).

Ale ten plik może być też użyty by zmienić liczbę postów wyświetlanych na stronie dla konkretnej kategorii.
UWAGA! Jest wtyczka zwana Custom Query String, która pozwala zmienić liczbę postów wyświetlanych na stronie w zależności od rodzaju strony (autor, archiwum, kategoria, rok, miesiąc, dzień, szukaj, feed, strona główna). Jednakże WSZYSTKIE kategorie będą wyświetlały tą samą liczbę postów.
Powiedzmy, że dla kategorii „extra” chcemy wyświetlać tylko 5 postów podczas gdy na stronach wszystkich pozostałych kategorii ma się ich wyświetlać 10.
Tworzymy plik category-x.php w taki sam sposób, jak opisałam to powyżej. W tym przypadku NIC nie zmieniamy w pliku index.php. Tylko w category-x.php zaraz nad <?php if ( have_posts() ) : while ( have_posts() ) : the_post(); ?> musimy dodać:

<?php if (is_category()) { $posts = query_posts($query_string . '&orderby=date&showposts=5'); } ?>

I to wszytko. Gdy będziemy przeglądać kategorię “extra” na każdej stronie wyświetli nam się tylko 5 wpisów.